UluslararasıHidatidoloji Federasyonu Başkan Yardımcısı, Türkiye Hidatidoloji DerneğiBaşkanı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Parazitoloji Anabilim Dalı Öğretim ÜyesiProf. Dr. Nazmiye Altıntaş; Kurban Bayramında, halkın kurban kesme görevini sağlıklı bir şekilde yerinegetirmesi için bir takım önerilerde bulundu. Prof. Dr. Altıntaş en çok kurbanbayramlarında görülen kist hidatik hastalığına dikkat çekti.
Prof. Dr. Nazmiye Altıntaş; Kurban, sosyal boyutu ağırbasan dini bir olgudur. Ancak, Kurban Bayramında kesilen hayvanlar,hastalıkların yayılması ve halk sağlığı açısından önemli bir riskoluşturmaktadır. Çok fazla sayıda hayvanın kısa sürede nakledilmesi vekesilmesi, gerekli tedbirler alınmadığı ve gerekli alt yapı oluşturulmadığıtakdirde, insan sağlığı, hayvan sağlığı ve çevre ile ilgili sorunları daberaberinde getirmektedir. Özellikle, veteriner hekim kontrolü dışında kesilenhayvanlar, bulaşıcı ve salgın hayvan hastalıklarının yayılma riskiniarttırmaktadır. Hayvanlardan insanlara geçen bu hastalıkların özellikle kurbanbayramlarında görülme sıklığı yaklaşık %30 oranında artmaktadır. Bilindiği gibiinsanlarda görülen hastalıkların %60dan fazlası hayvansal kökenlidir.Veteriner hekim kontrolünde kesimi yapılmayan ya da ulu orta sokak ortalarındakesimi yapılan hayvanların kistli organlarının ortalıkta bırakılması sonucusağlam köpekler de hastalanmaktadır dedi.
Köpeklerdeninsanlara bulaşan ve Kist Hidatik adı verilen içi su dolu keseler oluşturanhastalığa neden olan parazit, hastalığın yaygınlaşmasında en önemli faktör. Prof.Dr. Altıntaş; Kist Hidatik hastalığı, insanlarda ve koyun,keçi, sığır gibi otçul hayvanlarda başta karaciğer olmak üzere akciğer, dalakve diğer organlarda içi sıvı dolu kistler şeklinde görülür. İnsanlarda tedavisizordur. Kistin çıkarılması (ameliyat) ya da içinin boşaltılması (Girişimselradyoloji) gibi yöntemlerle tedavi edilebilen ancak tekrarlama riskleribulunan, zaman zaman kistin patlaması sonucu ölümlere yol açabilen birhastalıktır diye konuştu.
Prof. Dr.Altıntaş; Hastalık, her yaştaki insanda görülebilir. Ancak kistlerin büyümesiyavaş olduğu ve çok karakteristik belirtileri olmadığı için fark edilmesi vehastalığın teşhisi zordur. Ülkemizde yılda ortalama 4 bin hasta bu hastalıktandolayı ameliyat edilmektedir. Bazı vakalarda da ameliyat sonrası tekrarlamalarsöz konusudur dedi.
EKONOMİK KAYIPLARA DASEBEP OLUYOR
Hastalığın, ciddi bir ekonomik kayba da sebep olduğunu, bu kayıpların heminsanların hastalanması sonucu hem de kasaplık hayvanlarda oluşan ekonomikkayıplar olduğunu ifade eden Prof. Dr. Altıntaş; Kurban Bayramlarında yapılan düzensizkesimler sırasında ve sonrasında gerekli önlemlerin alınmaması yüzünden buparazitin köpeklere rahatlıkla bulaştığı ve hastalığın yayılmasında tehlikeoluşturduğu görülmektedir. Kesilen hayvanların organ artıklarının ortada bırakılması,gömülmemesi köpeklerin bu organlara kolayca ulaşmasını sağlamaktadır. Kurbankesen kişilerin çevreyi kirletmeme ve hastalık bulaşımına engel olmasorumluluklarını da almaları, bu konuda bilgi sahibi olmaları gerekmektedirdedi. Prof. Dr. Altıntaşkonuyla ilgili olarak şu açıklamaları yaptı; Toplumun sağlıklı olabilmesi için, onu oluşturan bireylerin sağlıklıolması gerekir. Bunun en kolay ve ucuz yolu ise korunmadır. Bu nedenleyapılması gereken, öncelikle hastalıklardan korunmaktır. Kist Hidatiklemücadelede en önemli nokta parazitin biyolojik çemberinin kırılmasıdır. Bu daancak kist hidatik etkeni olan parazitin yani Echinococcus granulosusunbaşlıca son konağı olan ve insanlarla çok sık birarada bulunan köpeklerinkontrol altına alınması ile mümkündür. Bu nedenle köpeklerin parazitle enfekteolmalarının önlenmesi önem taşımaktadır. Bunun için; Arakonak olan kasaplıkhayvanların kesimi yalnızca mezbahalarda yapılmalıdır
Hayvan kesim yerlerikesinlikle veteriner kontrolunda olmalıdır
Mezbahalarda kesim sonrası kistli organlar yakma fırınlarında imhaedilmeli, bunun mümkün olmadığı durumlarda kesim sonrası oluşan atık veartıklar belediyelerce veya şahıslarca açılmış derin çukurlara gömülüp üzerisönmemiş kireçle örtülerek kapatılmalı, köpeklerin atıklara ulaşmasıengellenmelidir.Hayvan pazarları, kesim yerleri ve atık imha alanları ilgilikuruluşlarca düzenli olarak dezenfekte edilmelidir. Köpeklerin beslenmesindemümkün olduğunca çiğ et veya sakatattan kaçınılmalı, eğer verilecekse pişirildiktensonra yedirilmelidir. İZMİR(Ege Ajans /Yunus ATMACA)
