Büyükşehir Belediyesi Kent Arşivi ve Müzesi, dünyaca ünlü Fransız yazar Pierre Lotinin orijinal el yazması mektupları, telgrafları ve incelemelerini araştırmacıların hizmetine sunmaya başladı. Belgeler arasında, Lotinin 1915 Ermeni soykırımı iddialarına karşı Türk tezini savunan incelemesi de bulunuyor.
Asıl adı Louis Marie Julien Viaud olan Türk dostu Fransız yazar Pierre Lotinin orijinal Fransızca ve Osmanlıca dilindeki yazışmaları, İzmir Büyükşehir Belediyesi Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesine (APİKAM) kazandırıldı. Belgeler, günümüzde hala tartışılan pek çok önemli soruna da ışık tutuyor. Araştırmacı yazar Orhan Koloğlu tarafından 2007 yılında APİKAMa bağışlanan eserler 252 belge, 6 klasörden oluşuyor. Belgeler 2 yıl süren titiz çeviri çalışmalarının ardından tasnif edilerek araştırmacılara açıldı.
Sözde Ermeni soykırımı
Pierre Lotinin belgeleri arasında en dikkat çekeni, sözde Ermeni soykırımı iddialarına karşı Türkiyenin tezini savunduğu ve Batı kamuoyuna bilgiler verdiği incelemesi. Loti, kendi el yazısıyla kaleme aldığı ve üzerinde düzeltmeler yaptığı araştırmasında Türk tezini savunarak, Osmanlı İmparatorluğu içindeki azınlıkların Batılı devletler tarafından kışkırtıldığını, azınlık cemiyetlerinin aldığı dış yardımlar ve direktiflerle ayaklanmalar çıkardıklarını vurguluyor. Pierre Loti araştırmalarında, Batılı kaynakların Balkanlardaki Müslüman topluluklara yapılan eziyetleri görmezden geldiklerini de vurgulayarak, bazı duyarlı Batılıların da sansüre uğratıldığını, yapılan yanlış bilgilendirme ve propagandalardan dolayı Türklerin barışsever ve hoşgörülü bir halk olduğunun bilinmediğini, gerçeklerin çarpıtıldığını ifade ediyor.
İlk kez İzmirde
1850de Fransada doğan Pierre Loti, Osmanlı topraklarına ilk kez 1870 yılında İzmir ziyaretiyle ayak basıyor. Bazı kaynaklar, gemisi İzmir Limanına demir atan Pierre Lotinin, İzmirdeki bazı çarşıların desenlerini çizdiğini söylüyor. 1923 yılındaki vefatına kadar Türk topraklarına defalarca gelip giden ve bir dönem İstanbulda ikamet edip romanlar yazan Pierre Lotinin yazışmaları arasında, İzmir Müdafaa-i Hukuk-i Osmaniye Cemiyetinin mektubu da bulunuyor. Cemiyet, İzmirin işgal edilmesine tepki gösteren ve yurtdışında İzmirin işgalinin haksızlığını savunan Pierre Lotiye teşekkür ediyor.
Pierre Loti, 1923 yılında Pariste hayatını kaybettiğinde, cenaze törenine Lozan Barış Görüşmeleri için İsmet Paşa başkanlığında Fransada bulunan delegasyondan bir temsilci de katılarak Türkiye adına son görevini yerine getirmişti.
Pierre Lotinin Can çekişen Türkiye, Aziyade, Bir sipahinin romanı, Acıma ve ölümün romanı, Madam Krizantem İzlanda balıkçısı, Bir çocuğun romanı gibi pek çok eseri bulunuyor.
